Leita í fréttum mbl.is

Ein höfuđborg

Á miđvikudagsmorguninn tók mig 57 mínútur ađ komast úr Hafnarfirđi í vesturbć Rvíkur. Nćsta morgun tók ţađ 27 mínútur. Vegalengdin er 10,7km. Í bćđi skiptin var ég á einkabíl, á mesta annatíma morguns. Ég hef oft tekiđ strćtó ţessa sömu leiđ og finnst ţađ áhyggjulaus og ţćgilegur ferđamáti.

Eins og skipulagiđ í umferđinni er núna, gildir einu hvort farartćkiđ er einkabíll eđa strćtó. Ţegar mađur leggur af stađ á annatímum, er allsendis óvíst hvađ ferđin mun taka langan tíma. Langflestir fara á milli stađa í upphafi og lok hefđbundins vinnudags. Ef aftanákeyrsla eđa önnur truflun verđur í umferđinni á ţessum tímum, einhversstađar á stofnbrautunum, ţá seinkar öllu jafnt. Hjáleiđir eru engar. Ökutćkin hvađa nafni sem ţau nefnast, eru hvort eđ er akandi eftir sömu brautum. 

Ef höfuđborgarsvćđiđ vćri skipulagt sem ein borg en ekki sem mörg bćjarfélög, vćri auđveldara ađ leysa ţessi mál og bćttar almenningssamgöngur eru ţar lykilatriđi. Íbúafjöldi á suđvestur horni Íslands vex mest í úthverfum Reykjavíkur og nágrannabćjum, en ekki í elstu borgarhverfum. Ţessi ţróun er ţekkt fyrirbćri í hvađa höfuđborg sem er.  

Umrćđan um umferđarteppur á höfuđborgarsvćđinu ţarf ekki ađ fjalla um andstćđa póla, annađhvort almenningssamgöngur EĐA einkabílinn. Allt ţarf ţetta ađ komast fyrir í borgarumferđinni svo vel fari og ekki síst heilsusamlegri ferđamáti, gangandi og hjólandi.

Borgir á norđurlöndum hafa leyst ţessi mál međ sóma, viđ eigum ađ geta ţađ líka.

 

 

montreal__1_


mbl.is Borgarlínan „skynsamlegasta lausnin“
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Gjaldtaka bönnuđ viđ Geysi

geysir-hverasvaedi-eignaskipti

 

Ţá er gjaldtökumálinu viđ Geysi loks lokiđ, Hérađsdómur stendur óhaggađur.

Landeigandafélagi Geysis ehf., er óheimilt ađ innheimta gjald af ferđamönnum inn á Geysissvćđiđ.

Ég fagna ţessari niđurstöđu.

Lögbrjótar munu vonandi endurgreiđa ferđafólki ţađ sem ţeir hirtu af ţví í leyfisleysi.  

 

"Landsvćđiđ viđ Geysi, sem áfrýjandi hugđist samkvćmt framangreindu selja ferđamönnum ađgang ađ, er sem fyrr segir í sameign stefnda og eigenda ţriggja jarđa, sem eru hluthafar í áfrýjanda og gerđu viđ hann ţjónustusamning 1. júní 2013, en innan ţessa svćđis er jafnframt spilda, sem tilheyrir stefnda einum.

Um landsvćđi ţetta gilda óskráđar reglur íslensks réttar um sérstaka sameign, ţar á međal um hvernig ákvörđun verđi tekin um nýtingu ţess.

Af ţeim reglum leiđir ađ til óvenjulegra ráđstafana varđandi nýtingu sameignar eđa ráđstafana, sem eru meiri háttar ţótt venjulegar geti talist, ţarf samţykki allra sameigenda."

Eigendur landsvćđisins ákváđu ekki ALLIR sín á milli ađ taka upp ţann hátt ađ krefja ferđamenn um greiđslu fyrir ađgang ađ ţví, heldur var ţađ áfrýjandi einn.

Niđurstađa Hćstaréttar: sjá nánar hér


Ţegar bođiđ er til veislu

Í fréttum er ţađ helst ađ Íslendingar eru nýbúnir ađ uppgötva ađ útlendir ferđamenn hafa sömu líkamlegu ţarfir og innfćddir, ţeir ţurfa ađ hafa hćgđir og ţvaglát daglega, sumir jafnvel oft á dag.

 

Eftir ađ hafa kappkostađ ţess í áratugi ađ fá erlenda ferđamenn til landsins međ öllum tiltćkum ráđum, kemur í ljós ađ gleymst hefur ađ gera ráđ fyrir ţessari litlu grunnţörf.

Innfćddir eru kampakátir međ ţau nýju störf sem skapast vegna ţessara erlendu gesta og allar ţćr stórauknu tekjur sem ţeim fylgja og fita ríkissjóđ hraustlega svo um munar.

Mörgum ţykir ţó ekki til greina koma ađ eyđa örlitlu broti af ţessum auknu tekjum til ađ byggja upp innviđi, ađ taka sómasamlega á móti gestunum (salerni, göngustíga, bílastćđi).

 


Náttúran getur ekki beđiđ

Náttúran getur ekki beđiđ

 

Náttúran getur ekki beđiđ.

Fyrir liggur ađ ferđaţjónustan er sú atvinnugrein sem er í mestum vexti í samfélaginu.  Kannanir međal gesta sem heimsćkja landiđ,  sýna ađ náttúran er ótvírćtt helsta ađdráttarafliđ. 

Ţörf er fyrir opinbera stefnumótun og langtímaáćtlun í greininni. Viđ sem samfélag  ţurfum ađ leggja af mörkum, til ađ hafa áhrif á ţróun ţessara mála. Mestu skiptir ađ ţróunin verđi í sátt viđ náttúruna okkar. 

Ferđaţjónustan á inni fyrir útgjöldum 

Ţćr náttúruperlur sem mest á mćđir, eru í raun ekki margar. Setjum viđhald og verndun ţeirra á fjárlög.  

Ferđaţjónustan "á inni" fyrir ţeim útgjöldum úr ríkissjóđi. Ţannig sleppa allir viđ ţann hvimleiđa hátt, ađ settir verđi upp rukkunarskúrar út um hvippinn og hvappinn.

Ferđaţjónustan er orđin afgerandi, langstćrsta gjaldeyrisskapandi atvinnugreinin hér á landi. Tekjur íslenskra fyrirtćkja af erlendum ferđamönnum námu í fyrra rúmlega 300 milljörđum, tćpri milljón á hvern Íslending og voru rúmlega fjórđungi meiri en tekjur af sjávarútvegi. Tekjur af íslenskum ferđamönnum eru hér ekki teknar međ í reikninginn. Ferđamönnum er jafnt og ţétt ađ fjölga um allan heim, sér í lagi í Norđur-Evrópu.  

Ríkiđ, ţ.e. viđ, höfum skyldur í ţessum efnum, viđ náttúruna og komandi kynslóđir.
Tekjustofninn er til stađar og hann er sannarlega stór. Greinin er atvinnuskapandi fyrir mikinn fjölda fólks og ţađ er hagkvćmt fyrir samfélagiđ. Um helmingur allra nýrra starfa sem skapast hafa í landinu frá árinu 2010 eru í ferđaţjónustu. Til ađ setja stćrđargráđuna í samhengi, er ţessi helmingur sem telur um 4600 störf, nokkru fleiri en allir íbúar Seltjarnarness ađ börnum međtöldum.

Öll vitum viđ ađ launţegar ţessa lands borga skattana sína, enginn kemst upp međ annađ. Skattţrep tvö hefst viđ 290 ţúsund króna mánađarlaun og tekjuskattsprósentan er 37.3%. Hliđartekjur ríkins af ferđaţjónustu eru ţannig mjög miklar. Fleira mćtti upp telja í ţeim efnum. Hvort tekjur ríkisins ćttu ađ vera meiri, má lengi velta fyrir sér. Leiđirnar eru margar og mismunandi, sem hćgt vćri ađ fara.

Hćttum ađ karpa um leiđir 

Umhverfisáhrif ferđaţjónustunnar ţarf ađ skođa sem umhverfismál, en ekki bara sem ferđamál. 

Náttúran getur ekki beđiđ, á međan fólk karpar um leiđir.
Nefnd eru komugjöld, gistináttagjöld, náttúrupassi og hver bendir á annan í umrćđunni. 

Ef viđ skođum ţetta í stćrra samhengi og tökum dćmi úr öđrum atvinnugreinum, s.s. sjávarútvegi og landbúnađi, ţá er ríkiđ ađ leggja ţeim atvinnuvegum til býsna mikiđ fé. Í ferđaţjónustunni er ţađ hins vegar alls ekki svo. Áliđnađurinn er ţriđji stćrsti atvinnuvegurinn í landinu. Ţar ku ekki greiddir skattar, heldur hagnađur fluttur úr landi međ gerviskuldsetningu og ráđamenn standa ráđalausir.

Opinberar tölur sýna ađ enginn atvinnuvegur í landinu hefur haft jafn lítiđ rannsóknarfé og ferđaţjónustan. Viđ/skattgreiđendur berum kostnađinn af rannsóknum fyrir sjávarútveginn, ţađ eru ekki bara eigendur sjávarútvegsfyrirtćkjanna sem borga ţćr og ţađ sama á viđ um rannsóknir í landbúnađi. Styrkjakerfi  landbúnađarins kostar okkur líka skildinginn. Viđ/skattgreiđendur berum kostnađinn af rekstri ráđherraembćtta, ráđuneytum og öđrum tilheyrandi stofnunum fyrir sjávarútveg og landbúnađ. Umhverfisráđuneyti var hins vegar lagt niđur og ráđuneyti ferđaţjónustu hefur aldrei veriđ til.

Viđ sem samfélag ţurfum ađ gera ráđstafanir í ţessum efnum, viđurkenna í verki ađ viđ öll berum ábyrgđ á náttúrunni okkar. Nćsta verkefni vćri, ađ koma á sanngjarnari skiptingu milli atvinnuvega, úr tekjustofnum ríkissjóđs. 

 

Greinin var áđur birt í Morgunblađinu 12.mars 2015

 

.


Vaxtarverkir í miđborginni

Hundrađ ár eru ekki langur tími í sögu borgar. Áriđ 1914 voru íbúar Reykjavíkur 13.771 talsins. Áriđ 2014 voru ţeir orđir 121.230.

Smám saman lćrist okkur ađ verđa borg međal borga, en ţađ tekur tíma og ţví fylgja vaxtarverkir.

Ég hef búiđ lengi og starfađ í Reykjavík, lengst af í hverfi 101 og 107. Ég man ţá tíđ ţegar kaupmenn viđ Laugaveg kvörtuđu yfir ađ verslun flytti í "úthverfi", ţ.e. Kringluna og ekkert vćri gert fyrir miđborgina.

Nú ţrífast í miđborginni tugir, ef ekki hundruđ kaffihúsa og veitingastađa og verslun er í miklum blóma.

- Ţökk sé erlendum ferđamönnum.

En hvađ heyrist nú frá kaupmönnum? Ađ ónćđi sé af ţessu ferđafólki sem ţarf ađ fara um hverfiđ. Stórar rútur og litlar rútur.

Skipulag og upplýsingagjöf

Borgin og íbúar hennar virđast vera sátt viđ ţćr tekjur og ţađ jákvćđa sem fylgir ferđamönnum.

Ţađ er ţví tvískinnungsháttur ef ţađ vantar vilja til ađ finna lausnir ţegar upp koma vandamál.

Hér er ţađ Reykjavíkurborg sem ţarf ađ vinna ađ lausn MEĐ ferđaţjónustunni, í stađ ţess ađ tala í umvöndunar- og vandlćtingartón til hennar.  

Örfá merkt stćđi eru í miđborginni sem rútum eru ćtluđ. Ţađ vantar uppá ađ ađrir ökumenn virđi ţau. 

Erfiđlega hefur gengiđ fyrir ţau hótel og gistiheimili sem nú ţegar eru í rekstri, ađ fá leyfi til ţess ađ kaupa eđa leigja stćđi af Reykjavíkurborg, ţar sem ţá er veriđ ađ fćkka stćđum fyrir íbúa og verslunareigendur í 101. Reykjavíkurborg leyfir samt nýjar hótelbyggingar í miđborginni.

 

Samtök Ferđaţjónustunnar (SAF) hafa ítrekađ átt frumkvćđi ađ samtali viđ borgina um lausnir og málamiđlanir sem gćtu veriđ ásćttanlegar fyrir ferđaţjónustuna, gesti borgarinnar og íbúa. Málamiđlunin byggir međal annars á ţví ađ takmarka umferđ stćrri hópferđabíla um Ţingholtin og Kvosina eins og sést á međfylgjandi mynd.  

Miđborgin sem aldrei sefur

 

 


mbl.is „Ótrúleg mistök“ rútubílstjórans
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Nćsta síđa »

Höfundur

Marta B Helgadóttir
Marta B Helgadóttir

Höfundur er bókaormur, leiðsögumaður og verkefnastjóri. 

martahelga@gmail.com

Til að skoða það efni sem viðkemur Leshringnum: skoðið færsluflokkinn "bækur" hér neðarlega vinstramegin á síðunni.

Bloggfærslum sem ekki tengjast Leshringnum er stundum fargað eftir síðasta söludag.  

Ath.: Nafnlausir bloggarar eru ekki velkomnir á síðunni. Álit þeirra sem ekki tjá sig undir eigin nafni er ekki áhugavert. 

Þegar vindar blása byggja sumir skjólvegg en aðrir vindmyllur.

Bćkur

Lesefni í Leshringnum

  • Herman Koch : Kvöldverđurinn
    Bókaspjall 20.feb.2011
  • Mary Ann Schaffer: Bókmennta og kartöflubökufélagiđ
    Bókaspjall 9jan2011
  • Lene Kaaberbol og Agnete Friis: Barniđ í ferđatöskunni
    Bókaspjall 28nóv2010
  • Kajsa Ingemarsson: Sítrónur og saffran
    Bókaspjall 31okt2010
  • Jón Kalmann Stefánsson: Harmur englanna
    Bókaspjall 28.mars
  • Paul Auster : Lokađ herbergi
    bókaspjall 21.febrúar
  • Anne B Radge : Berlínaraspirnar
    Spjalldagur 17.jan
  • Mark Haddon : Furđulegt Háttarlag hunds um nótt
    Bókaspjall 6.desember 2009
  • Sue Monk Kidd : Leyndardómur býflugnanna
    Bókaspjall 8.nóvember 2009
  • Ólafur Gunnarsson: Dimmar rósir
    bókaspjall 24.maí 2009
  • Einar Kárason: Ofsi
    bókaspjall 26.apríl 2009
  • Guđrún Eva Mínervudóttir : Skaparinn
    Bókaspjall 29.mars 2009
  • Auđur Jónsdóttir : Vetrarsól
    Spjalldagur 22.feb 2009
  • Oscar Wilde : Myndin af Dorian Gray
    Spjalldagur 18.janúar 2009
  • Liza Marklund: Lífstíđ
    Spjalldagur 14.desember 2008
  • Jeanette Walls : Glerkastalinn
    Spjalldagur 16.nóvember 2008
  • Kristín Marja Baldursdóttir : Óreiđa á striga
    spjalldagur 12.október 2008
  • Kristín Marja Baldursdóttir : Karítas án titils
    Spjalldagur 14.sept 2008
  • Yrsa Sigurđardóttir : Aska
    Spjalldagur 17.ágúst 2008
  • Jóhanna Kristjónsdóttir : Arabíukonur
    Spjalldagur 13.júlí 2008
  • Khaled Husseini: Ţúsund bjartar sólir
    Spjalldagur 15.júní 2008
  • Khaled Hosseini: Flugdrekahlauparinn
    spjalldagur 18.maí 2008
  • Hrafn Jökulsson : Ţar sem vegurinn endar
    spjalldagur 13.apríl 2008
  • Jón Kalman Stefánsson : Himnaríki og helvíti
    spjalldagur 9.mars 2008
  • Marina Lewycka: Stutt ágrip af sögu traktorsins á úkraínsku
    spjalldagur 10.febrúar 2008
  • Páll Rúnar Elísson og Bárđur Jónsson: Breiđavíkurdrengur
    spjalldagur 6.janúar 2008
  • Vikas Swarup: Viltu vinna milljarđ
    spjalldagur 25.nóvember 2007
  • Bragi Ólafsson: Sendiherrann
    spjalldagur 4.nóvember 2007
  • Ţorvaldur Ţorsteinsson : Viđ fótskör meistarans
    spjalldagur 30.september 2007
  • Milan Kundera: Lífiđ er annarsstađar
    spjalldagur 16.september 2007

Innskráning

Ath. Vinsamlegast kveikiđ á Javascript til ađ hefja innskráningu.

Hafđu samband